Nee, niet iedereen kan vertalen

Bij alle commotie vandaag over het nieuws over de prins wordt er o.a. op Twitter ook gepraat over de slechte vertaling van de tekst die werd voorgelezen door de Oostenrijkse arts. Die vertaling gebeurde niet ter plekke en degene die hem uitsprak was geen tolk. In plaats daarvan was een Nederlandse arts, die aan zijn uitspraak te horen al enige tijd in Oostenrijk woont, gevraagd om de Nederlandse vertaling voor te lezen. Ik vermoed dat hij die vertaling ook zelf snel in elkaar heeft geflanst, zonder professioneel advies te vragen.

Eigenlijk verwijt ik het die arts zelf niet eens. Ik denk dat hij daar ook maar is neergezet omdat hij toevallig zowel arts als Nederlander was. Maar die Universitätsklinik Innsbruck is een gerenommeerd ziekenhuis dat, volgens wat ik heb gelezen, gewend is om om te gaan met prominente patiënten. Is er bij hun Pressedienst dan niemand op het idee gekomen om de verklaring door een echte vertaler te laten vertalen, of om op zijn minst de vertaling van die arts door een professional te laten nakijken? Was de RVD niet betrokken bij het opstellen van de verklaring? Die hadden dan toch kunnen corrigeren?

[Update 16:27 uur: de RVD heeft de verklaring inmiddels gepubliceerd op de website van het Koninklijk Huis, inclusief een Nederlandse en een Engelse vertaling. Over de Nederlandse vertaling staat er fijntjes bij: "deze tekst kan vanwege de leesbaarheid op onderdelen licht afwijken van de letterlijk uitgesproken tekst".)

In ieder geval blijkt maar weer dat twee talen spreken en expert zijn op een bepaald vakgebied niet per se genoeg is om een goede gespecialiseerde vertaler te zijn...

Een filmpje van de persconferentie:

Op de website van RTL Z staat de Nederlandse verklaring, en daar staat boven: “Letterlijke tekst”. Wat daaronder volgt is echter allesbehalve de letterlijke tekst. Er is het een en ander in veranderd om er wél goed Nederlands te maken.

Wat er in het Duits werd gezegd (door mij getranscribeerd, dus er kunnen wat foutjes in staan), wat de Nederlandse arts ervan maakte en hoe RTL Z het uiteindelijk heeft gebracht:

Prinz Friso ist am 17. Februar um 14 Uhr in die Innsbrucker Klinik eingeliefert worden. Der Prinz ist zuvor in Lech von einer Lawine verschüttet worden. Die Verschüttungszeit ist mit zirka 25 Minuten dokumentiert. In der Universitätsklinik Innsbruck ist er über den sogenannten Shockraum für die Erstversorgung sofort in die traumatologische Intensivstation überstellt worden. Diese Einrichtung ist spezialisiert für schwerstverletzte Patienten und anderen Lawinenopfer. Sie werden dort mit sehr großen medizinischen und technischen Aufwand behandelt. Der Leiter ist Doktor Wolfgang Koller. Vielleicht zuerst die Übersetzung und dann Doktor Koller.
Prins Friso werd op 17 februari om ongeveer 2 uur namiddag met de noodartshelikopter naar de Klinik in Innsbruck gebracht. Daarvoor was de patiënt in Lech onder een lawine gekomen. Hij was ongeveer 25 minuten bedolven. In het universiteitsziekenhuis Innsbruck werd prins Friso in de shockruimte eerst verzorgd en dan meteen naar het traumatologische intensiefafdeling gebracht. Deze afdeling is gespecialiseerd zwaargewonde patiënten en lawineslachtoffers met de grootste medicinische en technische hulpmiddelen te behandelen. Dokter Wolfgang Koller is hoofd van deze afdeling.
(Dit stukje is door RTL Z niet vertaald.)

Guten Tag, meinen sehr geehrten Damen und Herren.
Goedendag.
Goedemiddag dames en heren.

Wie werden Sie im Folgenden über den Ablauf vom Behandlung und Diagnose an unsere Klinik unterrichten. Unsere Station würde bereits vor Eintreffen des Patienten informiert und wir konnten alles für seine Ankunft vorbereiten.
Ik bericht over de afloop op de afdeling Intensiefstation. Onze afdeling werd vooraf geïnformeerd dat de patiënt onderweg was en zo konden wij voor zijn komst alles goed voorbereiden.
We willen u over het verloop van de behandeling en de diagnose informeren. Onze afdeling is voor de binnenkomst van de patiënt geïnformeerd en we hebben alles voor de patiënt kunnen voorbereiden.

Nach längere Reanimation am Unfallort wurde Prinz Friso an die Innsbrucker Klinik eingeliefert. Durch die lange Zeit unter dem Schnee wurde sein Gehirn lange Zeit nicht ausreichend mit Sauerstoff versorgt.
Na een langdurige reanimatie in Lech werd prins Friso in de Klinik in Innsbruck opgenomen. Door de lange tijd onder de sneeuw werden zijn hersenen niet genoeg met zuurstof verzorgd.
Na een lange reanimatie op de plek van het ongeval werd prins Friso naar de kliniek in Innsbruck gebracht. Door de lange tijd onder de sneeuw hebben zijn hersenen niet genoeg zuurstof gekregen.

Es kam in der Folge zu einem Herzstillstand die etwa 50 Minuten andauerte. In diesem gesamten Zeitraum musste der Patient reanimiert werden.
Daardoor is het tot een stilstand van het hart gekomen. Deze heeft ongeveer 50 minuten geduurd. Gedurende heel deze tijd werd de patiënt gereanimeerd.
Als gevolg daarvan kreeg hij een hartstilstand die ongeveer vijftig minuten heeft geduurd. Gedurende die tijd moest de patiënt gereanimeerd worden.

Fünfzig Minuten Reanimationszeit ist sehr, sehr lange. Man kann auch sagen: zu lange. Unsere Hoffnung bestand darin, dass die begleitende milde Unterkühlung des Patienten noch für einen gewissen Schutz des Gehirns gesorgt hätte. Diese Hoffnung wurde leider nicht erfüllt.
Vijftig minuten reanimatie is zeer lang. Men kan ook zeggen: te lang. We hadden de hoop dat de lichte onderkoeling van de patiënt zijn hersenen voor al te grote beschadigingen zouden beschermen. Deze hoop werd helaas niet vervuld.
Vijftig minuten reanimeren is heel lang. Je kunt ook zeggen te lang. We hadden de hoop dat de lichte onderkoeling van de patiënt de hersenen nog enigszins beschermd had. Die hoop was helaas vergeefs.

Seit einer Woche hat jetzt ein Team von Spezialisten um das Leben von Prinz Friso gekämpft. Gestern was es zum ersten Mal möglich eine MRT-untersuchung ohne Gefahr für den Patienten durchzuführen.
Een week lang heeft een team van specialisten om het leven van prins Friso gevochten. Gisteren was voor de eerste keer een MRT-onderzoek mogelijk zonder de patiënt extra gevaren uit te zetten.
Een week lang heeft een team van specialisten voor het leven van prins Friso gevochten. Gisteren was het voor het eerst mogelijk om een MRT-scan te maken zonder gevaar voor de patiënt.

Seit diese Untersuchung und den letzten neurologischen Tests die wir gestern noch durchgeführt haben, wurde klar dass das Sauerstoffmangel massive Schäden im Gehirn des Patienten verursacht hat.
Sinds deze onderzoekingen en de laatste neurologische tests van gisteravond is het duidelijk dat het tekort aan zuurstof tot massieve beschadiging van de hersenen van de patiënt geleid heeft.
Na dit onderzoek en de laatste neurologische testen van gisteren werd duidelijk dat zuurstofgebrek tot ernstige hersenbeschadiging heeft geleid.

Es kann derzeit nicht mit Sicherheit gesagt werden ob Prinz Friso jemals wieder das Bewusstsein erlangen wird. Auf jeden Fall wird eine neurologische Rehabilitation Monate wenn nicht Jahre in Anspruch nehmen.
Op dit moment kan niet worden voorspeld of hij ooit weer tot bewustzijn zal komen. In ieder geval zal de neurologische revalidatiefase maanden of zelfs jaren duren.
Het kan niet met zekerheid gezegd worden of prins Friso ooit weer bij bewustzijn zal komen. In elk geval zal een neurologische revalidatie maanden of jaren duren.

Die Familie von Prinz Friso wird jetzt eine geeignete Einrichtung zur Rehabilitation suchen.
De familie van prins Friso gaat nu eerst naar een geschikt revalidatiecentrum zoeken.
De familie van prins Friso zal nu een geschikt revalidatiecentrum zoeken.

One thought on “Nee, niet iedereen kan vertalen”

  1. Zeker kan niet iedereen vertalen. Wij Nederlanders denken dat we allemaal near native Engels kunnen vertalen, maar dat valt soms vies tegen. Bij het kijken naar tv merk je dat zelfs ondertitelaars niet altijd even kundig of scherp zijn. Bij belangrijke teksten raden wij dan ook altijd de inzet van een ervaren vertaler aan.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s