Haast: ook bij boekvertalingen

Een tijdje geleden schreef ik over een klant met grote haast, die 111.000 woorden binnen 9 werkdagen vertaald wilde hebben. Die opdracht werd uitgesteld, en nog eens uitgesteld, en van uitstel is inmiddels misschien wel afstel gekomen want ik heb er nog steeds niets meer van gehoord. Maar vandaag zag ik er een voorbeeld van dat dit soort haast niet alleen op mijn vakgebied voorkomt, maar ook bij boekvertalingen, en een ander voorbeeld dat het beter is die haast te vermijden.

Allereerst stond vanmorgen in het Dagblad van het Noorden, maar liefst op de voorpagina, een artikeltje over de vertaling van het nieuwste boek van Dan Brown, The lost symbol (Het verloren symbool).  Omdat de uitgever wilde voorkomen dat lezers het boek in het Engels zouden kopen zodat de markt voor de vertaling te klein zou worden, waren voor de vertaling slechts twee weken uitgetrokken. Dat is voor één vertaler niet te doen, dus waren er vier vertalers ingeschakeld die met elkaar moesten samenwerken. Het boek heeft 500 pagina’s met, neem ik aan, zeker 200 woorden per pagina, dus in totaal ging het om minimaal 100.000 woorden. 2500 woorden per vertaler per werkdag dus, en daar komt dan nog alle tijd bij die ze kwijt moeten zijn geweest aan het onderling overleggen over stijl, woordgebruik, enzovoort. Ik ben al geen grote Dan Brown-fan, maar een artikel als dit is voor mij zeker geen reclame voor het boek. Als ik het al zou lezen, dan toch maar in het origineel.

Later op de dag las ik een positiever verhaal over een andere samenwerking op boekvertalers.nl. Nu is dat stukje geschreven door de vertalers van Het boek van Max Berg van Aleksander Melli, dus dan is het natuurlijk al snel positief, maar toch. In dit geval ging het om een boek van 600 pagina’s dat door twee vertalers is vertaald. Meer woorden per vertaler, maar minder kans op inconsistenties.Het boek van Max Berg Uit het artikel blijkt dat de vertalers zeer gedegen te werk zijn gegaan bij hun vertaling en dat ze zeer uitgebreid hebben overlegd. Daar hadden ze dan ook de tijd voor, want anders dan in het voorbeeld van Dan Brown was de oorspronkelijke versie, Barneregjeringen, al gewoon in 2008 uitgegeven en had de uitgever niet dezelfde haast als de uitgever van Dan Brown. Én de vertalers hadden een projectbeurs van het Vlaams Fonds voor de Letteren, zodat ze zelf waarschijnlijk ook wat minder haast hadden. Voeg daarbij de informatie dat Aleksander Melli in Noorwegen de Riksmålpris heeft gekregen voor het beste jeugdboek van 2008 en dan denk ik dat dit boek een veel grotere kans heeft om, ook in de vertaling, op mijn leeslijst terecht te komen…

Advertisements

3 thoughts on “Haast: ook bij boekvertalingen”

  1. Misschien toch maar even die vertaling afwachten alvorens negatief te oordelen?
    Bovendien, behalve vier toegewijde en ervaren vertalers hadden we onze onvolprezen eindredacteur Anne die zorgde voor het gelijktrekken van stijl en formulering en die tevens een deel van de research voor haar rekening nam.

    Erica Feberwee, een van de Dan Brownvertalers

    1. @Erica, ik twijfel absoluut niet aan de toewijding en ervaring van jullie als vertalers, en ook niet aan die van de eindredacteur. Mijn commentaar is (net zoals in de post waarnaar ik verwijs over een opdracht die ik zelf aangeboden kreeg) meer gericht op opdrachtgevers die liever snel (en als het kan ook nog eens goedkoop) klaar zijn dan dat ze vertalers de tijd gunnen die nodig is voor een echt goede vertaling. Hoe toegewijd en ervaren jullie ook zijn, en hoe nauwkeurig een eindredacteur ook is, bij vertalingen waarvan verschillende vertalers elk een deel voor hun rekening nemen, is de kans op inconsistenties in stijl en woordgebruik nu eenmaal een stuk groter dan wanneer er gewoon één vertaler aan een tekst werkt. Of het nu een Dan Brown is, zoals in jouw geval, of een softwarepakket, zoals in mijn geval.

    2. goed zo, geef ze (haar) van katoen.

      ik kan in elk geval niet wachten op het boek, m.a.w. op jullie vertaling.

      een huzarenstukje!!!!!!!

      renske, een van de dan Brownlezers.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s