Op wiens voorwaarden?

Stukje uit een e-mail die ik net aan een van mijn klanten heb gestuurd, als reactie op alweer zo’n voorstel waar vertaalbureaus patent op lijken te hebben:

Stel, ik ga naar een restaurant en zeg dat ik wel bij ze wil eten, maar dat ik pas als ik alles op heb aan ze vertel hoeveel ik precies ga betalen. Verder wil ik de rekening tussen 20.00 en 20.30 uur hebben, want alleen in dat geval betaal ik hem binnen een paar dagen. Komt de rekening later, dan wacht ik nog een paar weken met betalen.

Er is geen restauranthouder die dit zou accepteren, maar vreemd genoeg lijken vertaalbureaus te denken dat ze wel betalingsvoorwaarden kunnen opleggen aan hun leveranciers. De realiteit is natuurlijk dat ik, als leverancier, bepaal wat mijn leveringsvoorwaarden zijn en niet andersom. Ik bepaal ook wanneer ik een factuur stuur, en volgens mijn leveringsvoorwaarden moet die factuur, ongeacht de datum waarop ik hem indien, binnen een bepaalde periode zijn voldaan. Ik kan ook niet bij KPN aankomen met het verhaal dat mijn cashflow niet helemaal goed is en dat ik daarom mijn telefoon- en internetabonnement alleen maar op tijd betaal als zij een rekening sturen op het moment dat mij dat uitkomt.

Het lijkt er wel op dat vertalers wereldwijd zich steeds meer gaan verzetten tegen wat ‘de vertaalbureaus’ willen. Zo schreef Wendell Ricketts eerder deze maand op zijn blog ProvenWrite een post met de titel “Toxic Translation: A Twelve-Step Program for Self-Injuring Translators“, die er eigenlijk op neer komt dat freelance vertalers hun vaak slechte voorwaarden voor een groot deel aan zichzelf te danken hebben omdat ze overal mee akkoord gaan om maar werk te krijgen. Het wat mij betreft mooiste citaat uit het artikel:

DO NOT : offer cut-rate translations or beg clients to let you work “for practically nothing” because you “love translating.” Why not? For the same reason that there’s a sign at the zoo that says “Don’t Feed The Monkeys.” Because, if you do, they get fat and lazy and never learn that professional, well qualified bananas are not handed around for free.

Advertisements

Virtueel getweet

Ik heb wel een twitteraccount, maar doe daar eigenlijk niets mee. Maar zou ik dat wel doen, dan zou een dag als vandaag er uit kunnen zien als hieronder. Een niet heel typerende dag (want met weinig werk) in berichten van maximaal 140 tekens:

  • Half 10 alweer?? Alleen maar R. naar school gebracht, afwasmachine ingeruimd, trage pc aangezet en nieuws gelezen op laptop. Nu nog werken.
    Thu 25 Mar 9:35
  • Eerste en voorlopig enige opdracht af. Deze week nog maar 1200 woorden vertaald. Komt de crisis er toch aan, of is het maar een dipje?
    Thu 25 Mar 10:37
  • Raam open voor het mooie weer, maar erg veel geraas van motoren. Is er iets te doen op de TT-baan?
    Thu 25 Mar 10:51
  • K gezelschap gehouden. Voelt zich al een paar dagen niet lekker en heeft steun nodig. Hem meteen olie in m’n verstopte oren laten druppelen.
    Thu 25 Mar 11:15
  • Engelse teksten gecorrigeerd voor oud-buurjongen, voor z’n opleiding. Nu snel naar school fietsen om R. op te halen.
    Thu 25 Mar 11:48
  • Veel discussie met R. Kan niet werken door onrust in de klas. Wordt steeds erger, dus ik moet maar eens met juf praten. Vandaag geen tijd.
    Thu 25 Mar 13:09
  • Stukken lezen voor de ALV van het NGTV (ga ik niet naar toe). Voel me er niet bij thuis, maar is er een alternatieve beroepsvereniging?
    Thu 25 Mar 13:24
  • Erger me aan traag internet en ga maar een uurtje lekker in de zon in de tuin werken.
    Thu 25 Mar 14:08
  • Heel fijn. Scheur in de laatste redelijke spijkerbroek die ik nog had. Gelukkig moet ik zo de stad in.
    Thu 25 Mar 14:30
  • Groene container is vol, maar konijnenhok moet nog zeker drie keer worden verschoond voordat ze hem komen legen 😦
    Thu 25 Mar 14:52
  • Met vreselijk chagrijnige R. naar muziekschool gefietst. Klaagt aan één stuk door over haar juf en het werk dat ze moet afmaken.
    Thu 25 Mar 15:45
  • Even rust op landgoed Overcingel. Heel veel krokussen en hier en daar ook al een plukje narcissen. Lentegevoel.
    Thu 25 Mar 15:50
  • Kleren passen in de stad. Rokjes zijn leuk maar staan me niet. Ga weg met een spijkerbroek en een lange witte blouse.
    Thu 25 Mar 16:24
  • R. moet 15 simpele deelsommetjes maken, doet er 15 minuten over om te beginnen en zegt dan dat ze het niet snapt. Dat wordt tafels oefenen.
    Thu 25 Mar 17:50
  • Kim is De Mol. Ik had ‘t dit jaar zelf niet door, alleen dankzij theorieën op het molforum.
    Thu 25 Mar 21:19
  • Onverwacht avondje vrij. Ga maar eens lekker een boek lezen en op tijd naar bed.
    Thu 25 Mar 21:49

Grote bureaus en kwaliteit

Een mooi vervolg op mijn bericht van gisteren is wat Martin Crellin vandaag schrijft op zijn weblog False Friends. In zijn post legt hij uit (in het Duits) hoe het komt dat grote vertaalbureaus soms (hij zegt zelf “vaak”) geen goede kwaliteit leveren. Zo worden betere vertalers vaak niet ingeschakeld omdat ze duurder zijn, worden vaak niet genoeg vragen gesteld omdat dat tijd en dus geld kost, worden vertalingen niet door de vertalers zelf nagelezen (daarvoor krijgen ze niet genoeg betaald) en ook niet in-house door de vertaalbureaus bekeken (dat gaat ten koste van de marge) en hebben vertaalbureaus te weinig deskundig personeel in vaste dienst omdat vast personeel te veel kost.

Het moet dus vaak zo goedkoop en snel mogelijk en dat gaat volgens de driehoek van gisteren onvermijdelijk ten koste van de kwaliteit.

Een nog veel uitgebreider stuk over vertaalbureaus is eerder deze week door Kevin Lossner gepost op zijn weblog Translation Tribulations. Net zoals ik werkt Kevin Lossner zelf ook veel voor vertaalbureaus, maar hij heeft, zoals hij zelf zegt, in de loop van vele jaren het kaf van het koren gescheiden. Hij werkt voor het koren en schrijft zijn post over het kaf. En als ik zijn opmerkingen zo eens lees, denk ik dat ik zelf ook wel wat meer energie zou mogen steken in dat scheiden, en vooral in het zoeken van meer koren zodat ik wat meer kaf kwijt kan raken.

Goed, snel of goedkoop?

In dit artikel op de Small Biz Blog schrijft Roger Pierce over de ‘project management triangle‘. Kort gezegd houdt die driehoek in dat projecten (of vertaalopdrachten) nooit goed, snel én goedkoop gedaan kunnen worden, hoe graag klanten dat ook willen. Een van de drie moet altijd sneuvelen, en de tip van Roger Pierce is om de keuze aan de klant te laten. De manier waarop hij de consequenties van die keuze uitlegt aan klant, vind ik behoorlijk negatief. Veel klanten zouden denken dat hij eigenlijk helemaal niet wil werken en alleen maar uitvluchten bedenkt om ergens langer over te kunnen doen, slechte kwaliteit te kunnen leveren of hoge prijzen te kunnen vragen.

Maar er zit wel degelijk iets in. De klant heeft in deze theorie drie opties: goed en snel (en dus niet goedkoop, maar tegen een marktconform of hoger tarief), goed en goedkoop (en dus niet snel, maar tussen andere klussen door of pas op het moment dat de vertaler geen beter betaald werk heeft) of snel en goedkoop (en dus niet goed, bijvoorbeeld omdat de vertaler het zich niet kan veroorloven om de vertaling nog eens goed door te lezen).

Dit geeft me in ieder geval weer wat argumenten in discussies met klanten over prijs, kwaliteit en deadlines.

Voorkeur

Soms vraag ik me wel eens af of het wel de moeite waard is dat ik reageer op bepaalde e-mails van klanten. Vooral wanneer het gaat over tarieven. Ik heb het er al eens over gehad dat ik aan de hoeveelheid werk die op me af komt, (nog?) helemaal niets merk van de crisis. Wel krijg ik regelmatig e-mails van klanten die vragen of ik voor een ‘grote’ opdracht (vaak iets wat me drie of vier dagen werk kost) korting wil geven. Mijn standaardantwoord daarop: Nee, want grotere opdrachten kosten me relatief niet minder tijd (een woord is een woord en wordt niet minder lastig te vertalen als er meer van zijn), en als ik langere tijd voor jou voor een lager tarief werk, moet ik al die tijd beter betalend werk van anderen afslaan.

Tot nu toe wordt dat antwoord altijd geaccepteerd en krijg ik het werk toch wel. Dat kan twee dingen betekenen. Mijn tarieven zijn zo laag dat ze lager zijn dan die van andere vertalers die wél korting geven, en/of de kwaliteit van mijn vertalingen is zo goed dat klanten me toch wel willen, ook al geef ik geen korting. Ik hoop natuurlijk op het laatste.

Vandaag kwam er een andere e-mail, van het soort waarvan er zo af en toe eentje binnenkomt. Klant J., misschien niet toevallig mijn slechtstbetalende klant, vertelde dat onze markt nog steeds in een kritieke situatie verkeerde en dat er veel concurrentie was. Ze wilden daarom een systeem met voorkeursvertalers instellen. Voorkeursvertalers zijn, in hun definitie, vertalers die niet alleen topkwaliteit leveren, maar ook akkoord gaan met drie voorwaarden: hun tarieven moeten overeenkomen met de gemiddelde tarieven die J. aan zijn vertalers betaalt, ze moeten jaarlijkse kortingen geven (waarschijnlijk afhankelijk van de hoeveelheid werk die ze hebben gedaan, maar dat vertelt het verhaal niet), en ze moeten hogere TM-kortingen geven dan tot nu toe gebruikelijk is bij J. In ruil daarvoor komen die vertalers boven aan de lijst te staan bij het uitbesteden van werk en kunnen ze aanzienlijk meer werk verwachten dan ze nu krijgen.

Bij een goedbetalende klant zou ik zoiets kunnen overwegen. Maar … J. is zoals gezegd mijn slechtstbetalende klant. De tarieven die ik van J. krijg, liggen zo’n 10% onder mijn gemiddelde tarief. En zelfs die bedragen zijn J. nog te hoog, want, zo beweert J., met die tarieven zit ik 10% hoger dan wat mijn collega-vertalers gemiddeld van J. krijgen.

Ik heb de vertegenwoordiger van J. dus mijn standaardantwoord gegeven, aangevuld met de opmerking dat de tarieven die hij nu suggereert nog lager zijn dan wat 15 jaar geleden gebruikelijk was. Het antwoord dat ik net kreeg: “Ik begrijp wat je zegt. We hebben altijd met plezier met je samengewerkt en willen dat blijven doen. De twee andere voorwaarden mag je dus vergeten, maar wil je wel praten over je tarieven?”

Ik vraag me af of het nog zin heeft om daar serieus op te antwoorden, al zal ik dat natuurlijk wel doen.

Gapen en scheiten

Altijd gedacht dat ‘gapen en scheiten’ niets anders was dan een al dan niet bedoelde verhaspeling van ‘schapen en geiten’. Niets blijkt minder waar te zijn. In de Volkskrant stond vanmorgen een foto van vier dartelende lentelammetjes met op de achtergrond moederschaap. Vader was een geit, waardoor de kleintjes officieel gaapjes bleken te zijn. Was het andersom geweest (vaderschaap en moedergeit), dan hadden ze scheitjes geheten. Dat ze levend geboren zijn, schijnt al een zeldzaamheid te zijn. En zich verder voortplanten zal ook niet lukken, want zoals veel andere kruisingen zijn gapen en scheiten onvruchtbaar.

Het is overigens maar de vraag of deze gaapjes de leeftijd zullen bereiken waarop ze zich anders hadden kunnen voortplanten. In dit artikel uit het AD van vier jaar geleden over vier gaapjes die bij een school waren geboren, zegt een docent over die onvruchtbaarheid: “Hier op school is dat geen probleem, maar bij een fokkerij zouden ze onmiddellijk worden geslacht.”

Ook leuk: volgens hetzelfde artikel bestaan er ook lijgers en zezels. Maar we worden in het ongewisse gelaten over de vraag of er ook gevallen bekend zijn van teeuwen en ebra’s.

Schabouwelijk: bevredigend werktuig

Ik heb het al eerder gehad over de kwaliteit van automatische vertaalprogramma’s, die niet altijd even goed is. Wat ik niet had verwacht, is dat er overheden zijn die dat soort programma’s gebruiken om hun officiële stukken te laten vertalen:

Op de Vlaamse site deredactie.be staat een wat uitgebreider bericht over het “schabouwelijke” Nederlands, inclusief een aantal pagina’s uit het rapport. Naast de wens “dat dit werktuig u zal bevredigen” krijgt de lezer de volgende tekst te verwerken (eerst in het Frans, daarna de ‘Nederlandse’ vertaling):

C’est pourquoi, le lecteur pourra notamment se livrer à des analyses personnalisées grâce aux pyramides d’âge et à la ventilation des habitant par nationalité.

Het is de reden waarom de lezer zal in het bijzonder zich mogen aangeven aan gepersonaliseerde analysen dankzij de leeftijdspiramiden en aan de uit de uitsplitsing van de inwoners per nationaliteit.

Over die uitsplitsing per nationaliteit staat verderop nog:

Elsene ontvangt 168 verschillende nationaliteiten. Kijk de volgende pagina de 10 landen die het meest in Elsene voorgesteld zijn…

Schabouwelijk is wel het minste wat je hiervan kunt zeggen…